بالون قلب چیست؟

بالون قلب روش کم تهاجمی است که جهت رفع انسداد موجود در رگ ها و شریان های قلب به کار گرفته می شود و جریان خون به اندام های بدن را به حالت طبیعی برمی گرداند.

رگ ها و شریان های بدن وظیفه انتقال اکسیژن و مواد مغذی به اندام های مختلف بدن را بر عهده دارند.

از این رو چنان چه جریان خون در این رگ ها با اختلال مواجه شود و به درستی صورت نگیرد اکسیژن رسانی به درستی انجام نمی‌ شود و اندام های بدن با آسیب مواجه می شوند.

زمانی که چربی، کلسیم و همچنین کلسترول در داخل رگ ها جمع آوری شود باعث ایجاد انسداد و گرفتگی شده و به اصطلاح تجمع پلاک رخ می دهد و جریان یافتن خون را با مشکل و سختی مواجه می کند.

در این شرایط با بروز حمله قلبی پلاک دچار پارگی شده و کلسترول وارد شریان شده و لخته خون را به وجود می آورد.

با استفاده از بالون قلب این گرفتگی رفع شده و جریان خون به حالت طبیعی خود بازمی گردد.

برای انجام بالون قلب برشی در قسمت کشاله ران و مچ دست انجام شده و لوله کاتتر از طریق آن برش وارد رگ شده و به قسمت دارای انسداد نزدیک می شود.

کاتتر واردی دارای یک بالون است که قابلیت باد شدن دارد و با استفاده از آن پلاک و لخته خون ایجاد شده جابجا می شود و شریان مسدود شده باز می‌ شود.

در هنگام انجام این عمل پزشک متخصصی مانند دکتر علیرضا جبلی با تزریق کردن اشعه ایکس و ماده حاجب کاتتر را هدایت می کند و شریان ها را مورد بررسی قرار می دهد.

استفاده از بالون قلب که از طریق آنژیوپلاستی انجام می شود روش کم تهاجمی است که به باز شدن قفسه سینه احتیاج ندارد و انسداد موجود را رفع می کند.

سرخرگ و شریانی که دچار انسداد شده است اگر تحت درمان قرار نگیرد باعث بروز مرگ بافتی، ایجاد حملات قلبی، سکته مغزی و … می شود.

به همین دلیل بسیار مهم است که این گرفتگی خیلی زود تشخیص داده شده و رفع گردد.

هدف از بالون زدن قلب

بالون زدن قلب از طریق آنژیوپلاستی برای درمان کردن بیماری های مربوط به تصلب شرایین که باعث سخت شدن شریان ها می شود و تنگی عروق را به وجود می آورد به کار گرفته می شود.

در حالت کلی بالون زدن قلب جهت رفع عارضه ها و بیماری های زیر به کار گرفته می شود:

• داشتن حملات قلبی که به صورت سکته مغزی خود را نشان می دهد.
• وجود تنگی در شریان های کلیوی که در صورت تنگی در سرخرگ های کلیه، به دلیل بیماری های مزمن کلیوی و وجود فشار خون بالا در کلیه ها، رخ می دهد.
• وجود ایسکمی محیطی که باعث اختلال در جریان خون در قسمت هایی از بدن، بجز قلب و مغز می‌ شود.
• داشتن آنژین ناپایدار که به دلیل اختلال در جریان یافتن خون به قلب رخ می دهد.
• داشتن تنگی در ورید ساب کلاوین، که سیاهرگی‌ است که باعث تخلیه خون از اندام های فوقانی می شود.

استفاده از بالون قلب برای چه افرادی مناسب است؟

استفاده از بالون قلب روش مناسبی برای همه افراد نیست و در برخی افراد ممکن است کارآمد نباشد.

پزشک با توجه به شدت گرفتگی و انسداد موجود در عروق و محلی که دچار گرفتگی شده است و همچنین با توجه به بیماری های زمینه ای بیمار روش درمانی مناسب بیمار را انتخاب می کند.

استفاده از بالون قلب معمولا زمانی به کار گرفته می شود که میزان انسداد و تنگی در داخل شریان ها جزئی باشد و محل قرارگیری گرفتگی به صورتی است که امکان دسترسی راحت تری دارد.

زمانی که بیمار مبتلا به مشکلات قلبی شدید باشد و با چندین شریان مسدود شده مواجه می شود.

زمانی که فرد بیمار مبتلا به دیابت و مشکلات کلیوی است، بهتر است از بالون قلب استفاده نکند و این گرفتگی های ایجاد شده را از طریق عمل قلب باز رفع کند‌.

مراقبت های قبل از بالون زدن قلب

آمادگی برای انجام آنژیوپلاستی بالون بستگی به میزان اورژانسی بودن وضعیت بیمار دارد. در برخی موارد، این عمل به صورت فوری و پس از سکته قلبی انجام می‌شود.

در هر صورت، اولین قدم برای آماده‌سازی بیمار، بررسی سوابق پزشکی و بیماری‌های زمینه‌ای او است.

عوامل دیگری مانند شدت و محل انسداد شریان‌ها نیز مورد توجه قرار می‌گیرند.

معمولاً پیش از عمل، بیمار تحت آنژیوپلاستی قرار می‌گیرد؛ این روش تصویربرداری، محل و میزان انسداد عروق را مشخص می‌کند تا پزشک بتواند تصمیم به آنژیوپلاستی بگیرد.

هزینه آنژیوپلاستی معمولاً کمتر از خود عمل بالون است.

آزمایش‌های روتین قبل از عمل شامل آزمایش خون، نوار قلب، اکوکاردیوگرام و رادیوگرافی قفسه سینه است تا وضعیت بیمار به‌طور کامل بررسی شود.

معمولاً بیمار باید از ۸ ساعت قبل از عمل از خوردن و آشامیدن پرهیز کند.

یکی از نکات مهم آماده‌سازی برای بالون قلب، بررسی داروهایی است که بیمار مصرف می‌کند.

پزشک باید در جریان تمام داروها باشد و بر اساس شرایط بیمار، مصرف برخی داروها قبل از آنژیوپلاستی قطع یا ادامه یابد.

بالون زدن قلب چگونه انجام می شود؟

عمل بالون قلب یا همان بالون زدن قلب به این صورت انجام می‌شود که ابتدا فرد روی تخت عمل قرار می‌گیرد و سپس پایشگرهای دیجیتالی برای ثبت ضربان قلب، فشار خون و نبض او در طول فرایند متصل می‌شوند.

در مرحله بعد، یک خط وریدی در دست یا بازوی بیمار قرار داده می‌شود تا بتوان داروها را به صورت وریدی تزریق کرد.

پس از تزریق ماده بیهوشی، متخصص فرایند بالون قلب را با ایجاد یک برش کوچک روی پوست (معمولاً در ناحیه بالای پا یا مچ دست) آغاز می‌کند.

در مرحله بعد، پزشک قلب یک لوله باریک به نام کاتتر را وارد شریان می‌کند و آن را از مسیر شریان‌ها تا محل تنگی شریان کرونری هدایت می‌کند.

از آنجایی که شریان‌ها فاقد پایانه عصبی هستند، ورود کاتتر باعث هیچ گونه ناراحتی برای بیمار نمی‌شود.

سپس سیمی از طریق کاتتر به ناحیه تنگی هدایت می‌شود که بالون خالی به آن متصل است.

در ادامه، پزشک بالون را چند بار باد و سپس خالی می‌کند. پس از اینکه شریان به اندازه کافی گشاد شد، جراح کاتتر را خارج می‌کند.

این کار باعث باز شدن شریان تنگ شده، فشردن پلاک به دیواره شریانی و گسترش دیواره شریان می‌شود و در نتیجه جریان خون افزایش می‌یابد.

پس از بالون، پزشک معمولاً از استنت‌گذاری یا آنژیوپلاستی قلبی برای جلوگیری از انسداد مجدد شریان استفاده می‌کند و یک استنت در محل قرار می‌دهد.

طبق منابع معتبر، اکثر افرادی که آنژیوپلاستی بدون استنت‌گذاری انجام می‌دهند، به تدریج پس از عمل، شریان‌های خود را باریک‌تر می‌بینند.

مراقبت های بعد از بالون زدن قلب

پس از هر عمل پزشکی، رعایت نکاتی ضروری است و ممکن است لازم باشد مدتی از انجام برخی فعالیت‌ها خودداری کنید.

رعایت مراقبت‌های بعد از این روش درمانی می‌تواند خطرات و عوارض آن را کاهش دهد.

بعد از ترخیص از بیمارستان یا کلینیک، مصرف آب و مایعات کافی برای دفع رنگ کنتراست از بدن بسیار مهم است.

تا حداقل یک روز پس از عمل، از فعالیت‌های شدید و بلند کردن اجسام سنگین خودداری کنید.

دوش گرفتن بعد از گذشت ۲۴ ساعت مانعی ندارد.

پیاده‌روی سبک را به عنوان بخشی از برنامه روزانه خود در نظر بگیرید.

در صورت بروز درد یا کبودی در محل آنژیوپلاستی، می‌توانید از کیسه آب گرم یا حوله گرم برای تسکین استفاده نمایید.

هرچند بالن زدن قلب به اندازه عمل جراحی سنگین نیست و عوارض کمتری دارد، اما محدودیت‌هایی وجود دارد که رعایت آن‌ها دوران نقاهت را راحت‌تر می‌کند.

بسته به وضعیت سلامتی شما، لازم است بین ۲ تا ۶ ساعت پس از عمل روی تخت استراحت کنید.

در بعضی موارد ممکن است غلافی در محل ورود کاتتر باقی بماند و تا زمان برداشتن آن، استراحت در بستر ادامه می‌یابد.

تا وقتی پزشک اجازه نداده است، نباید از روی تخت بلند شوید.

تا ۲۴ ساعت پس از بالن زدن و استنت‌گذاری، از انجام فعالیت‌های شدید و بلند کردن وسایل سنگین خودداری کنید.

برای بازگشت به کار و فعالیت‌های روزمره حتماً با پزشک مشورت نمایید.

مصرف سیگار و تنباکو پس از بالون قلب ممنوع است و بهتر است از غذاهای چرب و فست‌فود پرهیز کرده و رژیم غذایی سالمی را دنبال کنید.

انجام همزمان آنژیوپلاستی لیزری و بالون قلب

گاهی مواقع پزشکان آنژیوپلاستی با لیزر را با روش بالون قلب ترکیب می کنند تا بهترین نتیجه حاصل شود.

در صورت انسداد ناشی از تجمیع پلاک ها در داخل رگ های اصلی، انجام آنژیوپلاستی باعث گشاد شدن شریان هایی که دچار آسیب شده اند می شود تا خون بهتر جریان یابد.

لیزر در یکی از روش های رایج آنژیوپلاستی به کار گرفته می شود که در جریان آن کاتتری‌ که در نوک خود دارای لیزر است را به سمت قسمت دارای انسداد هدایت می کنند.

زمانی که به قسمت دارای انسداد رسیدند لیزر موجود با ساطع کردن پرتو ضربانی از خود پلاک های ایجاد شده را از بین می برد.

هنگام آنژیوپلاستی با بالون به نوک کاتتر بالون متصل است.

بالون با ورود آن باد شده و بعد از گشاد شدن عروق با قرار دادن استنت در داخل رگ باعث گشادی دائمی رگ می‌ شوند از تجمع دوباره پلاک ها جلوگیری می گردد.

مزایا بالون زدن قلب

• استفاده از بالون قلب در مقایسه با جراحی باز روش کم تهاجمی است که با درد و خطر کمتری روبرو بوده و انجام آن هزینه کمتری را برای بیمار به همراه دارد.
• انجام بالون قلب بدون بیهوشی و تحت بی حسی موضعی صورت می گیرد.
• بالون قلب نیاز به بستری طولانی مدت در بیمارستان ندارد و دوران نقاهت آن کوتاه است.
• استفاده از این روش درمانی نیاز به برش زیادی ندارد و با ایجاد یک برش خیلی کوچک (بدون نیاز به بخیه) می ‌توان آن را انجام داد و انسداد ایجاد شده را رفع کرد.
• مدت زمان کوتاهی بعد از انجام این عمل بیمار می ‌تواند به فعالیت عادی خود بازگردد.

عوارض بالون زدن قلب

ایجاد خونریزی از رگی که بالون زدن از طریق آن انجام می‌شود (محل ورود کاتتر) از جمله عوارض این روش است.

ممکن است فرد نسبت به ماده حاجبی که به رگ تزریق می‌شود دچار واکنش آلرژیک شود.

در برخی موارد به رگ‌های خونی که کاتتر از طریق آن‌ها وارد بدن شده آسیب وارد می‌گردد.

از دیگر عوارض می‌توان به بروز ضربان قلب نامنظم یا آریتمی اشاره کرد. در شرایط خاص احتمال سکته مغزی یا حمله قلبی نیز وجود دارد.

علاوه بر این، ماده حاجب تزریقی می‌تواند باعث آسیب به کلیه‌ها شود. در موارد نادر و اورژانسی ممکن است نیاز به پیوند بای‌پس عروق کرونری پیش آید.

انسداد مجدد رگ

در برخی موارد ممکن است پس از انجام بالن قلب، رگ دوباره مسدود شود.

برای کاهش این احتمال، معمولاً آنژیوپلاستی با استنت‌گذاری همراه می‌شود تا شریان باز بماند و ریسک انسداد مجدد کاهش یابد.

با این حال، همیشه این اتفاق رخ نمی‌دهد و ممکن است پلاک دوباره در شریان دارای استنت تشکیل شده و باعث تنگ شدن مجدد رگ شود.

به این وضعیت، تنگی مجدد شریان یا انسداد مجدد گفته می‌شود.

اگر استنت همراه با بالن استفاده نشود، خطر این انسداد مجدد بیشتر خواهد بود.

گاهی پس از مدتی، رگ باز هم باریک می‌شود.

تجمع دوباره پلاک‌ها در اطراف استنت یا تشکیل بافت اسکار در محل آن می‌تواند باعث انسداد مجدد شود.

در چنین شرایطی، پزشک ممکن است نیاز به روش‌های درمانی مکمل مانند پرتودرمانی یا اقدامات دیگری در کنار بالن داشته باشد.

لخته‌ شدن خون

همان‌طور که گفته شد، استنت‌گذاری به عنوان روش مکمل بالن قلب برای کاهش خطر بازگشت گرفتگی شریان انجام می‌شود.

به دلیل حساسیت بالای قلب و عروق، این روش هم کاملاً بدون ریسک نیست و ممکن است با مشکلاتی مانند لخته شدن خون یا آسیب به عروق همراه باشد.

وجود جسم خارجی مثل استنت در تماس مداوم با خون می‌تواند در برخی افراد باعث تشکیل لخته خون شود.

تقریباً ۱ تا ۲ درصد از کسانی که استنت دریافت می‌کنند، دچار لخته در محل استنت می‌شوند که نیاز به پیگیری دارد و ممکن است خطرناک باشد.

استنت‌ها ممکن است پوشش دارویی داشته باشند یا بدون پوشش در رگ قرار بگیرند.

در برخی موارد، این استنت‌ها می‌توانند باعث خونریزی یا لخته شدن خون شوند. انواع استنت‌های دارویی، معمولاً ریسک کمتری برای تشکیل لخته دارند.

برای کاهش احتمال لخته خون پس از بالن قلب، پزشک بسته به شرایط بیمار داروهایی مانند آسپرین تجویز می‌کند.

علاوه بر این، رعایت رژیم غذایی سالم، کنترل وزن، فشارخون و کلسترول، ورزش منظم و سبک زندگی سالم بدون مصرف الکل و دخانیات می‌تواند این ریسک را به طور قابل توجهی کاهش دهد.

ریسک ابتلا به عوارض بالون قلب در چه افرادی بیشتر است؟

امکان بروز عوارض ناشی از بالون قلب در افراد زیر بالا تر است و ریسک بیشتری دارد:

• افراد مبتلا به بیماری دیابت در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
• همین‌طور کسانی که دچار بیماری‌های کلیوی هستند نیز با ریسک بالاتری روبه‌رو می‌شوند.
• سن بالای ۷۵ سال از دیگر عوامل افزایش‌دهنده خطر است.
• افرادی که به بیماری‌های گسترده قلبی مبتلا بوده و میزان انسداد عروق آن‌ها بالا است، بیشتر درگیر عوارض می‌شوند.
• کسانی که قلب آن‌ها عملکرد ضعیفی در پمپاژ دارد، بیشتر در معرض مشکلات بعد از این روش قرار دارند.

تفاوت بالون قلب با فنر زدن قلب

بالون قلب و فنر زدن قلب هر دو از روش‌های آنژیوپلاستی به شمار می‌روند.

آنژیوپلاستی با بالن، یک روش کم‌تهاجمی با استفاده از کاتتر است که برای باز کردن رگ‌های تنگ یا مسدود شده به کار می‌رود.

استنت یا همان فنر قلب، لوله‌های فلزی کوچکی با ساختار شبکه‌ای هستند که مانند داربست عمل کرده و شریان را باز نگه می‌دارند.

استفاده تنها از بالن ممکن است خطر انسداد یا گرفتگی مجدد رگ را افزایش دهد.

به همین دلیل، معمولاً یک فنر فلزی یا استنت در کنار بالن استفاده می‌شود.

پس از باد شدن بالن، فنر باز شده و داخل رگ باقی می‌ماند و سپس بالن خارج می‌شود.

وجود فنر باعث تقویت جداره رگ و کاهش احتمال انسداد مجدد می‌شود.

هزینه عمل بالون قلب

هزینه انجام عمل بالون قلب بسته به وضعیت عمومی بیمار، میزان گرفتگی عروق و نوع تجهیزات مورد استفاده متفاوت است.

به همین دلیل، برای اطلاع دقیق از هزینه و نحوه پرداخت، می‌توانید با مطب دکتر جبلی تماس بگیرید.

شما عزیزان می‌توانید برای تشخیص، پیشگیری و درمان بیماری‌های قلبی و عروقی، از جمله عمل آنژیوپلاستی یا بالون قلب، به مطب دکتر علیرضا جبلی مراجعه کنید.

دکتر جبلی با بهره‌گیری از جدیدترین روش‌های درمانی و تجهیزات مدرن قلب و عروق، بهترین خدمات را برای بهبود عملکرد قلب و بازگرداندن سلامتی بیماران ارائه می‌دهند.

تجربه یکی از بیماران از انجام بالون قلب

سال‌ها بود که از درد قفسه سینه، تپش قلب و احساس خستگی زودرس رنج می‌بردم.

هر بار که حتی یکم فعالیت می‌کردم یا راه می‌رفتم، دچار تنگی نفس و سنگینی در سینه می‌شدم. این وضعیت کم‌کم باعث شده بود از ترس درد، کمتر از خانه بیرون برم و کیفیت زندگیم پایین بیاد.

بعد از مراجعه به چند پزشک و انجام آزمایش‌ها و اکو، مشخص شد که دچار گرفتگی عروق کرونر هستم و جریان خون به قلبم به‌سختی می‌رسد.

مدتی دارو مصرف کردم اما علائمم بهتر نشد. یکی از نزدیکانم دکتر علیرضا جبلی را معرفی کرد که متخصص حاذقی در زمینه قلب و عروق هستن.

بعد از بررسی‌های دقیق و انجام آنژیو، دکتر جبلی تشخیص دادند که بهترین روش درمان برای من، بالون قلب است تا بدون نیاز به جراحی باز، مسیر جریان خون به قلب باز شود.

با توضیحاتی که دکتر دادند و اطمینانی که از نحوه کارشان گرفتم، تصمیم به انجام عمل گرفتم.

عملم از طریق دست انجام شد و حدود یک ساعت طول کشید. در طول عمل بیدار بودم و فقط احساس فشار خفیفی در قسمت دستم داشتم.

بعد از عمل، برای اطمینان از وضعیت قلبم چند ساعت در بخش ماندم و همان روز مرخص شدم.

در روزهای اول، احساس ضعف داشتم که طبیعی بود اما به مرور حال عمومی‌ام خیلی بهتر شد.

حالا بعد از حدود شش ماه، دیگر خبری از درد قفسه سینه نیست و بدون احساس خستگی می‌توانم پیاده‌روی یا کارهای روزمره‌ام را انجام بدم.

طبق تجویز دکتر جبلی، همچنان داروهایی مثل آسپیرین و داروهای تنظیم فشار خون مصرف می‌کنم و هر چند ماه برای بررسی وضعیت قلب و عروق به مطب ایشان مراجعه دارم.

تجربه عمل بالون قلب با دکتر علیرضا جبلی برای من یکی از بهترین تصمیم‌های زندگیم بود، چون باعث شد دوباره بدون ترس و درد، به زندگی عادی و آرام برگردم.

سوالات متداول

عمل بالون قلب چقدر طول می‌کشد؟

این عمل بسته به وضعیت پزشکی بیمار می‌تواند از 30 دقیقه تا 3 ساعت طول بکشد.

معمولاً ظرف 60 دقیقه انجام می‌شود. در زیر تصویری از یک بالون قلب مشاهده می‌کنید.

بالون قلب بهتر است یا فنر؟

بسته به نیاز بیمار، پزشک ممکن است پس از عمل بالون قلب، یک استنت یا فنر نیز در شریان قرار دهد.

این استنت برای باز نگه داشتن شریان‌های مسدود شده و جلوگیری از بسته شدن مجدد آنها استفاده می‌شود.

چه مدت پس از بالون قلب می‌توانم به فعالیت‌های عادی برگردم؟

زمان بازگشت به فعالیت‌های عادی به وضعیت بیمار و نوع فعالیت او بستگی دارد.

معمولاً اکثر افراد می‌توانند چند روز پس از آنژیوپلاستی به فعالیت‌های سبک بازگردند، اما فعالیت‌های شدیدتر ممکن است به زمان بیشتری نیاز داشته باشند.

پزشک شما راهنمایی‌های لازم را در این زمینه ارائه خواهد داد.